Pierwsze długoterminowe prognozy zimowe dla Europy zostały przeanalizowane przez ekspertów Severe Weather Europe. Obecne wyliczenia wskazują, że nadchodząca zima może mieć inny charakter, ale nie wyklucza to okresowych zimowych ochłodzeń i opadów śniegu o znacznym natężeniu także w Polsce.
Prognozy wskazują przede wszystkim na temperatury powyżej normy oraz zwiększoną ilość opadów. Obrazuje nam to jednak ogólny trend pogodowy. Obok deszczu występować będą również opady o charakterze zimowym. Przyglądamy się pierwszym prognozom na zimę, bazując na prognozach sezonowych ECMWF i CFS.
Anomalia opadów śniegu podczas silnych zim El Niño 1973, 1983, 1998 i 2016 na obszarze Starego Kontynentu i obszarów przyległych
Nowa pogoda europejska i amerykańska na zimę 2026/27
Eksperci SWE wskazują, że jednym z kluczowych czynników dla zimy będzie rozwój El Niño, które rozwija się na Pacyfiku. El Niño może osiągnąć w kolejnych miesiącach niezwykle wysoką intensywność. W przeszłości podobna sytuacja na Pacyfiku często sprzyjała cieplejszym zimom w Europie, dlatego również obecny sezon może mieć łagodniejszy charakter.
Zima cieplejsza od normy nie wyklucza okresów śniegu i mrozów
Europejski model sezonowy (ECMWF)przewiduje temperatury średnio o 1–2°C wyższe od normy zarówno w Polsce, jak i w większości Europy. Prognozowana anomalia jest istotna, choć nie wskazuje na ekstremalnie ciepłą zimę.
Prognoza anomalii geopotencjału na poziomie 500 hPa na okres grudzień–styczeń–luty 2026/27 (DJF
Taki scenariusz zwiększa prawdopodobieństwo częstszych odwilży i cieplejszych okresów. Modele sezonowe z Ameryki Północnej i Europy sugerują zwiększoną sumę opadów, zarówno ciekłych, jak i stałych. Sygnał bardziej wilgotnej zimy widoczny jest na znacznym obszarze Europy, ale i także Polsce.
Prognozy wskazują na szczególnie wilgotny przebieg zimy w południowo-zachodniej Europie i rejonie Morza Czarnego. Prognozowany wzrost opadów mógłby poprawić sytuację hydrologiczną po okresie suszy i licznych pożarów w sezonie letnim. Przy dużym deficycie wilgoci każdy opad ma znaczenie.
Sezonowa prognoza ECMWF anomalii wiatru strefowego na poziomie 200 hPa dla stycznia 2027 r.
Taki jest wstępny trend pogodowy na zimę 2026/27
Eksperci SWE sprawdzili również, które części Europy mogą otrzymać więcej lub mniej śniegu. Zachodnia i południowa Europa mogą zanotować wyraźnie mniejsze sumy śniegu niż przeciętnie. Odmienna sytuacja pogodowa może wystąpić na wschodzie Europy i w najwyższych partiach Alp. Mniej śnieżnie może być na zachodzie kraju, natomiast bardziej sprzyjające warunki zimowe wystąpią w górach i na północnym wschodzie Polski.
Zobacz także: Jest długoterminowa pogoda na cały wrzesień 2026 dla Polski. Uderzy ostatni upał 32°C i nocne przymrozki
Możliwe są więc nawet silne, kilkudniowe lub kilkunastodniowe fale mrozu, a mimo tego cały sezon może zakończyć się temperaturą np. o 1–2°C powyżej normy, jeśli pomiędzy nimi wystąpią dłuższe okresy odwilży.
Sezonowa prognoza ECMWF anomalii temperatury powietrza na wysokości 2 metrów dla całej zimy meteorologicznej 2026/2027, czyli średnio za okres grudzień 2026 – styczeń 2027 – luty 2027 (DJF).
Prognozy sezonowe oparte na ECMWF na tak duże wyprzedzenie czasowe wskazują przede wszystkim tendencje, a nie szczegółowy przebieg pogody. Prognozy klimatyczne będą jeszcze wielokrotnie aktualizowane i mogą zmienić się wraz z napływem nowych danych do modeli.
Sezonowa prognoza ECMWF anomalii sumy opadów dla zimy 2026/2027, czyli dla okresu grudzień 2026 – styczeń 2027 – luty 2027
Aura zaskoczy zimą w Polsce
W czasie podobnych sezonów większość kontynentalnej części Europy notowała niedobór opadów śniegu. Kluczową rolę odgrywa dominujący przepływ zachodni znad Oceanu Atlantyckiego, a więc z cyrkulacją strefową, która warunkuje ciepłe i łagodne, lecz wietrzne zimy. Dodatnie anomalie opadów śniegu występowały przede wszystkim tam, gdzie temperatura pozostawała wystarczająco niska.
Skala rozwijającego się El Niño należy do poziomów rzadko spotykanych w dostępnych obserwacjach. Modele długoterminowe zaczynają prezentować spójniejszy obraz siły El Niño i jego możliwego wpływu na zimę. Super El Niño może istotnie oddziaływać również na europejski układ cyrkulacji atmosferycznej.
Sezonowa prognoza ECMWF anomalii opadów śniegu dla zimy 2026/2027, obejmująca okres grudzień–styczeń–luty
Pogoda zaskoczy zimą 2026/27
Modele pokazują przede wszystkim dodatnie anomalie temperatury w trakcie zimy. Jednak nie wyklucza to zimowych ochłodzeń i opadów śniegu. Za dodatnimi anomaliami termicznymi stoi przede wszystkim cyrkulacja atlantycka atmosfery. Dominująca cyrkulacja zachodnia nadal dopuści epizody z napływem chłodu z północy.
Sezonowe prognozy CFS i ECMWF sugerują bardziej wilgotne warunki w znacznej części Europy. Adwekcja wilgotnego powietrza z zachodu i południowego zachodu zwiększy potencjał opadowy w dużej części kontynentu.
Anomalia sumy opadów dla grudnia, stycznia i lutego 2026/2027 względem klimatologii modeli NMME.
Większe sumy opadów nie gwarantują dużej pokrywy śnieżnej, jeśli temperatura pozostanie za wysoka i częściej mogą mieć formę ciekłą. Warunki narciarskie będą w dużej mierze zależały od wysokości ośrodków wysokogórskich i ich położenia na kontynencie europejskim. Dominacja łagodnych mas znad Atlantyku ograniczy szanse na trwałą pokrywę śnieżną w niżej położonych regionach. Ośrodki w Pirenejach, Apeninach, na Bałkanach i w szkockich górach mogą zmagać się z niedoborem naturalnego śniegu. W najwyższych partiach zachodnich i centralnych Alp możliwe są natomiast opady śniegu powyżej normy.
Spodziewana anomalia ciśnienia na okres od grudnia 2026 r. do lutego 2026 r. wstępnie według CFSv2 dla Europy i obszarów przyległych
Nowa pogoda na zimę 2026/27 dla Polski
Najbardziej pewne warunki zimowe prognozowane są w wysokich szerokościach geograficznych na północy kontynentu europejskiego. Dodatnie odchylenie temperatury obejmuje większość Europy przez sezon zimowy 2026/27. Nie wyklucza to jednak okresów z temperaturą niższą od normy w Polsce. Największe odchylenia temperatury pojawiają się w środkowej Europie, podobnie jak w prognozie ECMWF.
Również pod względem opadów modele wskazują na podobny scenariusz dominacji Atlantyku. Bardziej wilgotna zima może wystąpić od zachodniej po centralną i północną Europę. Północny Atlantyk może pozostawać aktywny cyklonom, wspierając adwekcję powietrza z zachodu i czasem z północy.
Prognozowana anomalia opadów wstępnie według CFSv2 dla Europy i obszarów przyległych
Najnowsza prognoza sezonowa na zimę 2026/27 wskazuje na możliwą kondycje wiru polarnego
Wir polarny to rozległy niżowy system zimowej cyrkulacji atmosferycznej wokół obszarów polarnych na półkuli północnej. Gdy wir jest silny, skutecznie ogranicza spływ arktycznych mas powietrza na niższe szerokości geograficzne. Silne osłabienie stratosferycznego wiru może mieć konsekwencje dla pogody obserwowanej kilka tygodni później. Zaburzenie wiru polarnego może sprzyjać powstawaniu blokad wyżowych w Arktyce i wypychaniu zimnego powietrza do Europy lub Ameryki Północnej.
Słaby wir polarny zwiększa potencjał zimnych epizodów, ale nie gwarantuje mrozu w konkretnym regionie. Nagłe ocieplenie stratosfery jest jednym z najbardziej spektakularnych procesów prowadzących do destabilizacji wiru polarnego. Symulacja wskazuje, że silne El Niño może wyraźnie osłabić wir polarny w drugiej części zimy 2026/27 r. Nawet przy silnym El Niño wir może zachowywać się odmiennie w poszczególnych miesiącach.
Możliwe osłabienie wiru polarnego po początkowo silnej jego dominacji
Pod koniec grudnia oraz w styczniu model przewiduje osłabienie wiatrów związanych z wirem polarnym. Spadek prędkości wiatrów może oznaczać wyraźne osłabienie cyrkulacji polarnej. Prognoza nie pozwala wskazać konkretnego zdarzenia SSW, ale podkreśla podatność wiru na osłabienie. UKMO potwierdza możliwość znaczącego osłabienia cyrkulacji wiru polarnego w tym samym okresie. Wzmocnione fale planetarne związane z El Niño mogą wywierać większą presję na cyrkulację stratosferyczną, wpływając na kondycje wiru polarnego.
Zgodność ECMWF i UKMO zwiększa wiarygodność sygnału słabszego wiru w środku zimy. Przy tak dużym wyprzedzeniu nie da się potwierdzić nagłego ocieplenia stratosferycznego. Pierwszym sygnałem osłabienia wiru jest spadek prędkości jego wiatrów zachodnich. Zmiana kierunku wiatrów wysoko w stratosferze jest charakterystyczna dla najsilniejszych epizodów ocieplenia stratosferycznego. Wpływ zaburzenia na niższe warstwy atmosfery zwiększa możliwość fal chłodu w średnich szerokościach.
Wir polarny początkowo silny, potem zmiana możliwa
Każdy epizod ocieplenia atmosferycznego przebiega inaczej. Dodatkowy wpływ Super El Niño może zmienić kierunek spływu chłodu. Poprzedniej zimy część zaburzonego wiru sprzyjała napływowi bardzo zimnego powietrza do Ameryki Północnej i Europy. Silne epizody El Niño mogą znacząco wpływać na sezonowy przebieg wiru polarnego. Początek sezonu może przynieść stosunkowo silny wir, który gwałtownie słabnie na przełomie grudnia i stycznia. Początek i druga połowa sezonu mogą różnić się pod względem cyrkulacji wiru polarnego. Wir polarny może rozpocząć zimę jako stosunkowo silny, a następnie szybko osłabnąć w grudniu lub styczniu.
Taki przebieg znajduje odzwierciedlenie w najnowszych prognozach na sezon 2026/2027. Osłabienie wiru może stać się dodatkowym czynnikiem kształtującym pogodę pod koniec zimy. Prognozowany układ nad Europą pozostaje stosunkowo podobny w grudniu i styczniu. Modele utrzymują przewagę zachodniej cyrkulacji atmosfery typowej dla zim z silnym El Niño. Przy takiej cyrkulacji długie fale mrozu są mniej prawdopodobne, choć sytuacja mogą okresowo występować. Europejski scenariusz pogodowy pozostaje bardziej złożony, ponieważ na pogodę wpływa nie tylko El Niño, ale także cyrkulacja atlantycka.
Pogoda długoterminowa ma charakter orientacyjny i może ulec zmianie
Źródło: Fanipogody.pl, severe-weather.eu, tropicaltidbits.com